- Niemiecki
- Matura i E8
- Gramatyka
- Częste błędy
Der, die, das na maturze — co naprawdę trzeba umieć?
Rodzajniki i ich brak są w oficjalnym zakresie matury z niemieckiego. Nie gwarantuje to jednak osobnego zadania o der, die, das ani stałej kary za jeden błąd.
Merytoryczna aktualizacja:
Fakt oficjalny i praktyczny wniosek to dwie różne rzeczy
Fakt CKE : informator obowiązujący od roku szkolnego 2024/2025 wymienia użycie rodzajnika określonego, nieokreślonego oraz rzeczownika bez rodzajnika w zakresie gramatycznym zarówno poziomu podstawowego, jak i rozszerzonego. Wniosek do nauki : trzeba rozpoznawać nie tylko der, die i das w formie słownikowej, lecz także formy zależne od przypadku, liczby i rodzaju. Informator nie gwarantuje osobnego zadania poświęconego wyłącznie rodzajnikom.
Rodzaj słowa a forma w zdaniu
stała informacja o rzeczowniku
der Mann, die Frau, das Kind
zmienia się zależnie od funkcji w zdaniu
Ich sehe den Mann. Ich helfe dem Mann.
ma własne formy w przypadkach
die Kinder, mit den Kindern
Jak wybrać formę w zadaniu?
- Jaki rzeczownik występuje w zdaniu?przypomnij rodzaj i liczbę mnogąnp. der Termin — die Termine
- Liczba pojedyncza czy mnoga?wybierz właściwą kolumnę odmianyliczba mnoga ma wspólne formy niezależnie od rodzaju słownikowego
- Co narzuca przypadek?sprawdź czasownik, przyimek i funkcję w zdaniunp. mit łączy się z Dativem, für z Akkusativem
- Określony, nieokreślony czy bez rodzajnika?dopasuj znaczenie i konstrukcjęnie każde użycie rzeczownika wymaga tej samej kategorii rodzajnika
- Czy przymiotnik lub rzeczownik też wymagają odmiany?sprawdź zgodność całej grupyrodzajnik jest częścią większej konstrukcji
Cztery kontrole w naturalnych zdaniach
Kurs jest podmiotem, a jego rodzaj słownikowy to der.
Po besuchen rzeczownik jest dopełnieniem; der przechodzi w den.
Mit wymaga Dativu; die Lehrerin przyjmuje formę der.
W Dativie liczby mnogiej używamy den, a rzeczownik często otrzymuje dodatkowe -n.
Nazwa zawodu po sein może wystąpić bez rodzajnika.
Rodzajniki w kontekście egzaminacyjnym
Wybierz poprawną formę i nazwij sygnał, który do niej prowadzi.
___ Kurs beginnt um neun.
Kurs jest podmiotem w Nominativie: der Kurs.
Ich besuche ___ Kurs am Freitag.
Besuchen łączy się tu z Akkusativem: den Kurs.
Wir sprechen mit ___ Lehrerin.
Mit wymaga Dativu; die Lehrerin przyjmuje formę der.
Er kauft ___ neues Buch.
Das Buch w Akkusativie ma rodzajnik nieokreślony ein.
Ich fahre mit ___ Freunden.
Mit wymaga Dativu, a liczba mnoga przyjmuje den Freunden.
Meine Mutter ist ___ Ärztin.
Nazwa zawodu po sein może wystąpić bez rodzajnika.
Co oficjalnie potwierdza informator CKE?
CKE określa zakres, ale nie gwarantuje osobnego zadania ani stałej ceny jednego błędu.
W zdaniu Ich sehe den Mann forma den wynika z:
Der Mann jest rzeczownikiem rodzaju męskiego, a sehen w tym zdaniu prowadzi do Akkusativu.
Najlepsza strategia nauki to:
Pełny zestaw słownikowy i praktyka przypadków przygotowują do realnego użycia.
Aktualność informacji
Źródła oficjalne
Zweryfikowano · Dotyczy: egzamin maturalny w 2027 r. · Formuła 2023; informator przedmiotowy od roku szkolnego 2024/2025 · język niemiecki: część ustna bez określania poziomu oraz część pisemna na poziomie podstawowym i rozszerzonym
- Informator o egzaminie maturalnym z języka niemieckiego od roku szkolnego 2024/2025 Centralna Komisja Egzaminacyjna · dostęp: 24 sierpnia 2026
- Egzamin maturalny w Formule 2023 — aktualne informatory Centralna Komisja Egzaminacyjna · dostęp: 24 sierpnia 2026
- Informacja o sposobie organizacji i przeprowadzania egzaminu maturalnego w roku szkolnym 2026/2027 Centralna Komisja Egzaminacyjna · dostęp: 24 sierpnia 2026
Może Ci się przydać
Powiązane mikrolekcje
- Angielski
- Matura i E8
- Gramatyka
- +1
Czasowniki modalne na maturze — znaczenia, różnice i pułapki
Can, must, should, may i inne czasowniki modalne wyrażają m.in. możliwość, obowiązek, radę oraz przypuszczenie. Kluczem jest znaczenie zdania, nie mechaniczne tłumaczenie jednej formy.
Czytaj- Niemiecki
- Gramatyka
- Częste błędy
Akkusativ czy Dativ? Jak wybrać przypadek bez zgadywania
Akkusativ i Dativ może narzucać czasownik lub przyimek. Przy przyimkach zmiennych sprawdź, czy chodzi o kierunek — wohin?, czy o miejsce — wo?.
Czytaj- Niemiecki
- Gramatyka
- Częste błędy
Als czy wenn? Prosty sposób, żeby ich nie mylić
Als opisuje konkretny epizod lub zamknięty okres w przeszłości. Wenn wybierz przy powtórzeniach, teraźniejszości, przyszłości oraz w znaczeniu „jeśli”.
CzytajNiemiecki do egzaminu
Chcesz uporządkować gramatykę w zadaniach i wypowiedziach?
Na zajęciach z niemieckiego możesz pracować nad rozpoznaniem formy, użyciem jej w kontekście i świadomą korektą własnych błędów.
Zobacz niemiecki online